Istotne wpływy, ryzyka i szanse związane z działalnością Grupy Kapitałowej Enea zostały określone na podstawie analizy podwójnej istotności, w tym szczegółowej analizy ryzyk i szans klimatycznych. Zgodnie z założeniami standardu ESRS ocena ta obejmowała analizę istotności wpływu oraz analizę istotności finansowej.
SBM-3 Istotne wpływy, ryzyka i szanse
Wszystkie istotne wpływy zidentyfikowane przez GK Enea wynikają z modelu biznesowego Grupy, a ich zdecydowana większość jest też ściśle związana ze Strategią Rozwoju GK Enea. Szczegółowe informacje dotyczące powiązania z modelem biznesowym, oddziaływania na ludzi i środowisko i perspektywy czasowej wpływów znajdują się w tabelach Istotne wpływy/ryzyka/szanse zidentyfikowane przez GK Enea.
Strategia Rozwoju GK Enea, przyjęta w 2024 r., analizuje obecne i przyszłe wyzwania, ryzyka i szanse z perspektywy ochrony klimatu oraz bezpieczeństwa energetycznego. Zmieniające się otoczenie i konieczność transformacji źródeł energii w kierunku nisko- i zeroemisyjnych technologii wpłynęły na strategię Grupy. Wyznaczone w niej cele strategiczne są mocno powiązane ze zidentyfikowanymi istotnymi wpływami, ryzykami i szansami oraz odpowiadają na wyzwania związane z szeroko rozumianą transformacją energetyczną sektora. Zmiana modelu biznesowego, zwiększenie udziału OZE oraz budowa elektrowni gazowej pozwolą zmienić zakres wpływów Grupy oraz ograniczyć negatywny wpływ zarówno na środowisko, jak i na pracowników. Dzięki rozbudowie i modernizacji sieci dystrybucyjnej zapewniamy warunki do zwiększania mocy OZE w miksie energetycznym oraz większe bezpieczeństwo i niezawodność dostaw. Z kolei mitygacja ryzyk ESG powinna pomóc ograniczyć negatywne skutki finansowe czy reputacyjne. Takie podejście pozwala zwiększyć odporność strategii i modelu biznesowego Grupy na możliwe scenariusze przyszłości.
W 2025 r. GK Enea, bazując na zidentyfikowanych wcześniej istotnych wpływach, ryzykach i szansach, opracowała i wdrożyła Strategię Zrównoważonego Rozwoju. Stanowi ona dopełnienie i doszczegółowienie Strategii Rozwoju GK Enea, co jest bezpośrednim przełożeniem aspektów ESG na budowanie odporności Grupy. Strategia ESG pozwoli nie tylko minimalizować negatywne wpływy i ryzyka, lecz także zwiększać pozytywne wpływy i szanse związane ze zrównoważonym rozwojem.
Według szacunków GK Enea nakłady inwestycyjne związane z realizacją Strategii w latach 2024-2035 wyniosą około 107,5 mld zł.
Grupa zakłada, że 67,1 mld zł z tej kwoty zainwestuje z własnych środków, a pozostałe 40,4 mld zł zostanie sfinansowane dzięki partnerstwom strategicznym typu joint venture, w modelu project finance lub z wykorzystaniem innych form pozabilansowych. Dzięki temu Grupa będzie się rozwijać i przekształcać, a jednocześnie zachowa stabilność finansową.
Planowane nakłady inwestycyjne w poszczególnych obszarach:
W okresie sprawozdawczym GK Enea nie przeprowadziła analizy odporności Strategii Rozwoju. Jednak, w ramach prac nad Strategią ESG, wzięto pod uwagę wpływ poszczególnych istotnych kwestii na jej odporność na ryzyka i negatywne wpływy, a także wpływ wykorzystania istotnych szans. Cele zostały dobrane w taki sposób, aby wzmacniać odporność samej Strategii ESG, a tym samym – także modelu biznesowego GK Enea. Dokonana analiza negatywnych wpływów i ryzyk, pozwala na stwierdzenie, że zarówno Strategia Rozwoju, Strategia ESG, jak i model biznesowy Grupy Enea z końcem 2025 r. były odporne na ich wystąpienie.
Ryzyka z prawdopodobieństwem wystąpienia w krótkim horyzoncie czasowym (1 rok), ocenione najwyżej (4) i mogące się zmaterializować w 2026 r. to:
- ryzyko zmiany popytu na usługi Enea w obszarze energii elektrycznej (GK Enea),
- ryzyko wypierania jednostek o wysokiej emisji z krzywej merit order (Wytwarzanie, Obrót),
- ryzyko dewaloryzacji/deprecjacji aktywów (Wytwarzanie),
- ryzyko regulacyjne i rynkowe związane z ograniczoną dostępnością lub niedostępnością biomasy (drzewnej, rolnej) skutkujące niedotrzymaniem parametrów emisyjności i utratą przychodów z rynku mocy (Wytwarzanie),
- ryzyko konfliktów NGO ze względu na wykorzystywanie biomasy (Wytwarzanie),
- ryzyko wizerunkowe związane z negatywną reakcją pracowników na zmiany w strukturze zatrudnienia wynikające z transformacji energetycznej – protesty społeczne (GK Enea),
- ryzyko utraty reputacji, postępowań sądowych i kar za naruszenie zbiorowych interesów konsumentów (GK Enea),
- ryzyko konieczności wypłacenia rekompensat zgodnie z decyzjami UOKiK-u wydanymi w postępowaniach dotyczących umów z gwarancją ceny (GK Enea),
- ryzyko zwiększenia incydentów korupcyjnych wynikające z niskiego poziomu wiedzy pracowników na temat antykorupcji (GK Enea).
W przypadku części ryzyk może dojść do korekty w kolejnym okresie sprawozdawczym wartości aktywów np. ze względu na konieczność tworzenia lub podwyższania rezerw prawnych w wyniku kar administracyjnych czy kosztów postępowania.
W przypadku części ryzyk może dojść do korekty w kolejnym okresie sprawozdawczym wartości aktywów np. ze względu na konieczność tworzenia lub podwyższania rezerw prawnych w wyniku kar administracyjnych czy kosztów postępowania.
W wyniku aktualizacji procesu analizy podwójnej istotności w 2025 r. w kilku przypadkach zdecydowano, że ze względów merytorycznych dwa wpływy zostaną połączone w jeden. Żaden wpływ nie został usunięty. Dla części wpływów zmieniono oceny, co wynikało z działań Grupy Enea wdrożonych w 2025 r. Wpływy w standardzie S2 zostały ponownie ocenione, ponieważ w zeszłorocznej analizie nie zostały poddane wystarczająco szczegółowej ocenie. Zmiany te są ujęte w tabeli SBM-3. Z kolei ryzyka i szanse zostały ocenione zgodnie z założeniami Metodyki zarządzania ryzykami i szansami ESG w Grupie Enea.
Istotne wpływy, ryzyka i szanse oraz ich wzajemne związki ze strategią i z modelem biznesowym przedstawiono w rozdziale E1.
Istotne wpływy, ryzyka i szanse oraz ich wzajemne związki ze strategią i z modelem biznesowym przedstawiono w rozdziale E4.
Poniżej przedstawiono istotne lokalizacje GK Enea, które mogą wpływać na bioróżnorodność i ekosystemy.
Spółka prowadzi działalność w niedalekim sąsiedztwie obszarów chronionych w tym m.in. obszaru Natura 2000 Jeziora Uściwierskie czy Polesie, Parku Krajobrazowego Pojezierze Łęczyńskie, Poleskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu, a także Chełmskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu. Rejony te stanowią w większości ekosystemy lądowe i słodkowodne, wymagające ochrony zarówno siedliskowej, gatunkowej jak i krajobrazowej. Działalność spółki nie wpływa bezpośrednio na unikatowe sąsiedztwo, a większość szkód górniczych wynikających z powstawania niecek osiadań dotyczy terenów rolniczych. Te z kolei są na bieżąco monitorowane, a następnie poddawane rekultywacji.
Spółka prowadzi działalność wytwórczą na obszarach chronionych, w tym na terenie Drawieńskiego Parku Narodowego, na Obszarze Chronionego Krajobrazu Zalewu Koronowskiego, Wdeckiego Parku Krajobrazowego, obszarze Natura 2000 Dorzecza Regi oraz Ostoi Pilskiej i Obszarze Chronionego Krajobrazu Pojezierze Wałeckie i Dolina Gwdy.
Obszary te zostały utworzone dzięki zalewom powstałym w wyniku piętrzeń wybudowanych na potrzeby energetyczne. Enea Nowa Energia inwestuje w poprawę warunków przepływu ryb poprzez budowę i modernizację przepławek przy wybranych elektrowniach.
Plany Gospodarowania Wodami – jako działanie uzupełniające, umożliwiające osiągnięcie wyznaczonych dla poszczególnych rzek celów środowiskowych – przywróciły ciągłość morfologiczną (głownie dla ryb dwuśrodowiskowych), która została przerwana w wyniku piętrzenia wody na stopniach.
W gminie Kozienice spółka sąsiaduje z obszarem Natura 2000 i znajduje się na obszarze o zasadniczym znaczeniu dla bioróżnorodności. Elektrownia od wielu lat prowadzi na swoim terenie i w terenie ją otaczającym nadzór przyrodniczy i od kilku lat nie stwierdzono negatywnego oddziaływania elektrowni na te tereny, w tym na obszar Natura 2000.
Spółka współpracuje z Instytutem Rybactwa Śródlądowego – Państwowym Instytutem Badawczym im. Stanisława Sakowicza w Olsztynie, który prowadzi systematyczne badania wpływu systemu chłodzenia bloków energetycznych elektrowni na ichtiofaunę rzeki Wisły.
Wyniki przeprowadzonych badań nie dają jednoznacznych podstaw do uznania, że pobór wody do celów chłodniczych Elektrowni Kozienice stwarza bezpośrednie zagrożenie na chronione gatunki ryb.
Energetyczne linie napowietrzne obsługiwane przez spółkę obejmują ok. 1/4 powierzchni Polski (województwa: wielkopolskie, zachodniopomorskie, kujawsko-pomorskie, lubuskie oraz niewielka część województwa dolnośląskiego oraz pomorskiego).
Przebiegają przez tereny objęte formami ochrony przyrody takimi jak: parki narodowe (Drawieński Park Narodowy wraz z otuliną, Park Narodowy Bory Tucholskie wraz z otuliną, Wielkopolski Park Narodowy wraz z otuliną, Drawieński Park Narodowy, Woliński Park Narodowy wraz z otuliną oraz otulina Parku Narodowego Ujście Warty), parki krajobrazowe, rezerwaty przyrody, obszary Natura 2000 czy Obszary Chronionego Krajobrazu. Obszary te wymagają specjalnej ochrony dziko występujących ptaków i innych zwierząt oraz rzadkich gatunków roślin.
W procesie analizy podwójnej istotności GK Enea zidentyfikowała istotny negatywny wpływ w postaci destabilizacji i degradacji ekosystemów, który wynika z działalności kopalni węgla kamiennego. Działalność ta wpływa na stabilność powierzchni ziemi i powoduje uszkodzenia ekosystemów. Zidentyfikowano także dwa wpływy odnoszące się do gatunków chronionych: negatywny wpływ otwartych systemów chłodzenia na ekosystemy wodne oraz śmiertelność ptaków spowodowana liniami energetycznymi. Nie zostały natomiast zidentyfikowane istotne ryzyka i szanse.
W procesie analizy podwójnej istotności GK Enea zidentyfikowała istotny, negatywny wpływ dotyczący wykorzystywania otwartych systemów chłodzenia w Elektrowni Kozienice oraz Połaniec. Jest to wpływ operacji własnych na gatunki zagrożone.
ESRS 2 SBM-3 S1 Istotne wpływy, ryzyka i szanse oraz ich wzajemne związki ze strategią i z modelem biznesowym
Wszyscy pracownicy GK Enea zostali objęci zakresem ujawnienia w ramach ESRS S1. W Grupie wyróżnia się pracowników operacyjnych i administracyjnych, a w przypadku osób niebędących pracownikami – m.in. osoby zatrudnione na podstawie umów cywilno-prawnych oraz osoby świadczące pracę za pośrednictwem firm zewnętrznych. Wpływy związane z warunkami pracy oraz wpływy i ryzyka związane z BHP wynikają z modelu biznesowego GK Enea, który opiera się na produkcji i dystrybucji energii.
Negatywne wpływy związane z wypadkami przy pracy występują incydentalnie, a kwestie dotyczące przyszłych zmian w zatrudnieniu, różnorodności kadry kierowniczej czy ZUZP mają charakter powszechny i są typowe dla całej branży energetycznej. Zidentyfikowano potencjalny negatywny wpływ dotyczący zmian w zatrudnieniu związanych z transformacją energetyczną Grupy, która jest ujęta w strategii i modelu biznesowym. W związku z transformacją energetyczną, zajdą zmiany w obszarach zatrudnienia, szczególnie w spółkach związanych z wydobyciem i wytwarzaniem. Zmiany te będą następowały stopniowo i w dużej mierze wynikają z naturalnych procesów kadrowych, w tym struktury wiekowej w Enea Wytwarzanie, Enea Elektrownia Połaniec oraz LW Bogdanka, gdzie część pracowników w najbliższych latach osiągnie uprawnienia emerytalne lub będzie miała możliwość skorzystania z urlopu energetycznego (otrzymania odprawy lub wcześniejszego uprawnienia emerytalnego).
W wyniku przejścia na inny model biznesowy liczba miejsc pracy będzie maleć. Jednocześnie obowiązujące w Grupie polityki HR, standardy pracy oraz szeroka oferta szkoleń sprzyjają budowaniu bezpiecznego i przyjaznego środowiska pracy. Grupa wykazuje zaangażowanie w rozwój pracowników, równe traktowanie oraz wspieranie ich w procesie zmian. Identyfikowane ryzyko dotyczy możliwych reakcji społecznych na zachodzącą transformację energetyczną. Z kolei ryzyko z obszaru BHP ma charakter incydentalny i dotyczy pojedynczych zdarzeń, przy jednocześnie wysokim poziomie kultury BHP oraz ugruntowanych standardach bezpieczeństwa w organizacji. Grupa aktywnie im przeciwdziała, realizując działania opisane w Strategii Rozwoju GK Enea do 2035 roku, Strategii Zrównoważonego Rozwoju oraz Strategii HR.
W dłuższej perspektywie działania te mają na celu rozwój kompetencji pracowników, wzmocnienie ich pozycji na rynku pracy, dalsze wzmacnianie standardów bezpieczeństwa oraz zapewnienie sprawiedliwej transformacji. GK Enea prowadzi działalność wyłącznie w Polsce i nie identyfikuje ryzyka występowania pracy przymusowej ani pracy dzieci. Wyniki ankiet oraz zgłoszeń w ramach analizy podwójnej istotności oraz systemów zgłoszeń naruszeń nie wskazują również grup pracowników szczególnie narażonych na jakiekolwiek szkody.
Istotne wpływy dotyczące pracowników w łańcuchu wartości zidentyfikowane w procesie analizy podwójnej istotności wynikają z modelu biznesowego Grupy Enea, który polega m.in. na pracy tych osób przy wytwarzaniu produktów i dostarczaniu usług. Analiza brała pod uwagę model biznesowy, który skupia się na pozyskaniu surowców i urządzeń wykorzystywanych do produkcji i dystrybucji energii.
Pracownikami w łańcuchu wartości są osoby pracujące w lokalizacjach należących do Grupy, ale nienależące do jej własnych zasobów pracowniczych, takie jak pracownicy firm zewnętrznych realizujący działania na terenie spółek, są oni narażeni na incydentalny negatywny wpływ związany z występowaniem wypadków przy pracy. Drugą grupą są pracownicy podmiotów wyższego szczebla w łańcuchu wartości GK Enea tj. dostawców, producentów i wykonawców, którzy ze względu na negatywny potencjalny wpływ związany z brakiem audytów wśród dostawców mogą być narażeni na naruszenia praw człowieka. Podczas analizy wykorzystywano statystyki wypadków pracowników w łańcuchu wartości, które Grupa pozyskuje od wykonawców oraz raporty dotyczącymi przestrzegania praw człowieka na świecie i informacje o umiejscowieniu produkcji maszyn i urządzeń elektroenergetycznych.
Grupa przymierza się do wypracowania kryteriów zrównoważonego rozwoju dla dostawców, w tym tych uwzględniających przestrzeganie praw człowieka. Pozytywny wpływ związany z wymaganiami stawianymi dostawcom w ramach wdrożenia Kodeksu Kontrahentów Grupy Enea został uznany za nieistotny w porównaniu do poprzedniego roku. W ramach aktualizacji procesu nie zidentyfikowano istotnych ryzyk i szans w tym obszarze.
W analizie podwójnej istotności jako istotne zostały określone wpływy związane ze społecznościami, które żyją lub pracują nieopodal lokalizacji operacyjnych GK Enea. Określając wpływy, ryzyka i szanse związane z dotkniętymi społecznościami opierano się na procesach współpracy z tymi społecznościami (konsultacje społeczne inwestycji, możliwości zgłaszania nieprawidłowości, współpraca z samorządami) oraz wynikach ocen oddziaływania na środowisko. Wszystkie istotne wpływy wynikają z modelu biznesowego Grupy. Zidentyfikowano dwa negatywne wpływy, który wynikają z działalności prowadzonej przez Grupę – wpływ działalności wydobywczej, wytwórczej i dystrybucyjnej na wodę i warunki sanitarne społeczności lokalnych oraz wpływ tej działalności na grunty. Są to wpływy rzeczywiste, o charakterze powszechnym. Pozytywne wpływy na społeczności lokalne są związane z działalnością społeczną i charytatywną, zaangażowaniem Grupy w sprawiedliwą transformację regionów oraz obecnym wpływem skali działalności na lokalne społeczności przez rozwój przedsiębiorczości na obszarach działalności GK Enea.
W Strategii ESG znalazły one swoje odzwierciedlenie jako cele dotyczące wdrożenia standardów współpracy ze społecznościami lokalnymi oraz rozwoju lokalnych programów społecznych. Nie zidentyfikowano istotnych ryzyk i szans związanych z dotkniętymi społecznościami.
Zidentyfikowane wpływy na konsumentów i użytkowników końcowych, czyli osoby i podmioty otrzymujące lub pobierające energię elektryczną, wynikają ściśle z modelu biznesowego jednostki dominującej lub spółek zależnych.
Zakresem ujawnienia są objęci wszyscy konsumenci i użytkownicy końcowi, na których Grupa wywiera istotny wpływ. Podczas analizy podwójnej istotności, bazując na przepisach prawa, dobrych praktykach branży oraz zgłoszeniach odbiorców zidentyfikowano dwie grupy klientów o szczególnych cechach, osoby z niepełnosprawnością, które mogłyby mieć trudności w uzyskaniu informacji oraz odbiorców wrażliwych, czyli osoby narażone na ubóstwo energetyczne. GK Enea nie oferuje konsumentom produktów i usług, które:
- są ze swej natury szkodliwe dla ludzi, zwiększają ryzyko wystąpienia chorób przewlekłych lub wpływają na ich zdrowie,
- mogą mieć potencjalnie negatywny wpływ na ich prawo do prywatności, wolności wypowiedzi i niedyskryminacji,
- wymagają dokładnych informacji, aby móc uniknąć potencjalnie szkodliwego sposobu korzystania.
Wszystkie zidentyfikowane wpływy są bezpośrednio powiązane z modelem biznesowym GK Enea, jakim jest sprzedaż i dystrybucja energii elektrycznej i związana z tą działalnością obsługa klienta. Dążenie do dostarczania klientom najwyżej jakości usług wpływa na strategię Grupy. Wpływy związane z naruszeniami ochrony danych osobowych oraz podnoszeniem jakości obsługi klienta są związane z celami strategicznymi dotyczącymi osiągnięcia wyższych poziomów satysfakcji klientów oraz wdrożeniami standardów bezpieczeństwa.
Wpływy spółki Enea Operator, w związku ze specyfiką działalności podmiotu, koncentrują się na niezawodności dostaw energii, modernizacji sieci, umożliwieniu rozwoju OZE oraz bezpieczeństwie użytkowania energii. Wpływy wiążą się bezpośrednio ze Strategią Rozwoju Grupy Kapitałowej Enea do 2035 roku i determinują jej zapisy z uwagi na ustawowe obowiązki w zakresie bezpieczeństwa energetycznego oraz dostarczania energii. Strategia definiuje jako kierunki strategicznego rozwoju dystrybucji: zapewnienie ciągłych dostaw energii elektrycznej o odpowiednich parametrach jakościowych oraz dostosowanie sieci dystrybucyjnej do pracy w zdecentralizowanym systemie elektroenergetycznym.
Zidentyfikowane negatywne wpływy w tym obszarze mają charakter incydentalny i są związane z naruszeniami ochrony danych osobowych klientów i przepisów o ochronie konkurencyjności. Nie obejmują konkretnej grupy klientów. Pozytywne wpływy wynikają z działań prowadzonych przez GK Enea w zakresie rozwoju i modernizacji sieci dystrybucyjnej oraz podnoszenia jakości obsługi klienta (m.in. ułatwianie dostępu do informacji i obsługi). Dotyczą wszystkich klientów Grupy. Ryzyka i szanse zidentyfikowane w trakcie analizy podwójnej istotności są powiązane z wpływami oraz modelem biznesowym GK Enea, są to m.in. ryzyka regulacyjne oraz ryzyka i szanse wynikające z transformacji energetycznej.
Realizacja Strategii Rozwoju pozwoli na minimalizację ryzyk i materializację szans dla GK Enea. Zidentyfikowane ryzyka i szanse dotyczą wszystkich klientów. Ich opis znajduje się w tabelach poniżej.
W opisach istotnych wpływów, ryzyk i szans (IRO) zaprezentowanych poniżej mogą pojawiać się odniesienia do danych za 2024 r., co wynika z faktu, że proces aktualizacji analizy podwójnej istotności został przeprowadzony przez Grupę w trakcie 2025 r. Informacje dotyczące zakresu, momentu przeprowadzenia oraz aktualizacji tej analizy zostały przedstawione w ujawnieniu IRO‑1.
Legenda:

Legenda:

Legenda:

Poniższa tabela przedstawia istotne zmiany w zakresie wpływów, ryzyk i szans w stosunku do listy zidentyfikowanej w roku 2024.